Ichimoku Kinko Hyo łączy pięć linii liczonych z cen tego samego instrumentu. Zanim potraktujesz ich układ jako wskazówkę, ustal dwie rzeczy: z których świec pochodzi liczba i przy której świecy została narysowana. W tym wskaźniku te miejsca często się różnią. Projekcja po prawej stronie wykresu nie oznacza znajomości przyszłej ceny, a linia cofnięta w lewo nie była dostępna wcześniej.
Jak czytać zapis 9, 26, 52
Przyjmujemy parametry 9, 26 i 52 oraz przesunięcie dokładnie o 26 indeksów świec. Taki zestaw parametrów występuje w przykładzie dokumentacji MQL5. Liczby oznaczają długości okien, nie konkretne daty. Na wykresie dziennym analizujesz świece dzienne; na godzinowym — godzinowe. Weekendy, przerwy i sposób budowania świec sprawiają, że nie należy zamieniać 26 świec na „miesiąc kalendarzowy”.
Litera t oznacza ostatnią zamkniętą świecę. H to jej maksimum, L minimum, a C cena zamknięcia. HHn(t) jest najwyższym maksimum, natomiast LLn(t) najniższym minimum wśród n świec, od t − n + 1 do t włącznie. Przy t = 100 okna obejmują odpowiednio indeksy 92–100, 75–100 i 49–100. Numerujemy świece rosnąco w czasie.
Pięć linii: obliczenie i miejsce na wykresie
Tenkan i Kijun są środkami zakresów cenowych. Senkou A uśrednia te dwie wartości, Senkou B korzysta z dłuższego zakresu, a Chikou przenosi cenę zamknięcia. Obszar między Senkou A i B nazywamy chmurą, czyli Kumo.
| Linia | Wartość obliczana dla t | Miejsce rysowania |
|---|---|---|
| Tenkan-sen, T(t) | [HH₉(t) + LL₉(t)] / 2 | t |
| Kijun-sen, K(t) | [HH₂₆(t) + LL₂₆(t)] / 2 | t |
| Senkou Span A, A(t) | [T(t) + K(t)] / 2 | t + 26 |
| Senkou Span B, B(t) | [HH₅₂(t) + LL₅₂(t)] / 2 | t + 26 |
| Chikou Span | C(t) | t − 26 |
W tabeli A(t) i B(t) oznaczają wartości obliczone w chwili t, jeszcze przed przesunięciem na osi. To umowa zapisu potrzebna do uniknięcia nieporozumień. Pod ceną przy indeksie t zobaczysz chmurę z A(t − 26) i B(t − 26), a nie świeżo wyliczoną parę A(t), B(t).
Przykład: co wiadomo po zamknięciu świecy 100
Poniżej są hipotetyczne ceny EUR/USD w USD za 1 EUR. Przyjmujemy, że dane dla wszystkich potrzebnych okien są kompletne. Zakres dziewięciu świec mieści się w zakresie 26, a ten w zakresie 52; wartości nie wymagają sprzecznych ekstremów.
| Składnik | Dane i rachunek | Wynik oraz indeks rysowania |
|---|---|---|
| Tenkan | (1,1120 + 1,1040) / 2 | 1,1080 przy 100 |
| Kijun | (1,1180 + 1,1000) / 2 | 1,1090 przy 100 |
| Senkou A | (1,1080 + 1,1090) / 2 | 1,1085 przy 126 |
| Senkou B | (1,1240 + 1,0920) / 2 | 1,1080 przy 126 |
| Chikou | Cena zamknięcia C(100) = 1,1100 | 1,1100 przy 74 |
Chmura rysowana przy 126 ma w tym przykładzie granice 1,1080 i 1,1085. Nie jest przedziałem, w którym kurs musi znaleźć się za 26 świec. Z podanych liczb nie ustalisz natomiast chmury pod aktualną ceną przy 100: do tego potrzebujesz obliczeń wykonanych dla świecy 74. Ta różnica ma znaczenie również wtedy, gdy obie chmury mają ten sam kolor.
Odczyt Chikou przy 74 wynosi 1,1100 dopiero po zamknięciu świecy 100. W teście historycznym nie wolno uznać, że trader przy świecy 74 znał już tę wartość. Samo narysowanie punktu w przeszłości nie przesuwa wstecz chwili dostępności informacji.
Dlaczego Tenkan to nie SMA z dziewięciu zamknięć
Załóżmy dodatkowo, że osiem zamknięć w oknie 92–100 wynosi po 1,1050, a ostatnie 1,1100. Ich średnia arytmetyczna to (8 × 1,1050 + 1,1100) / 9, czyli około 1,105556. Tenkan nadal wynosi 1,1080, bo w jego rachunku biorą udział najwyższe High i najniższe Low z tego okna. To różne działania na różnych danych. Określenie „średnia” bez podania wzoru może tę różnicę ukryć.
Linia może zmienić wartość także bez nowego rekordu ceny. Niech maksimum 1,1120 występuje wyłącznie na świecy 92. Gdy okno przesunie się do 93–101, ta świeca wypadnie. Jeśli najwyższe pozostałe High wynosi 1,1105, minimum pozostaje 1,1040, a nowa świeca 101 mieści się między 1,1060 a 1,1100, nowy Tenkan wyniesie 1,10725. Spadł o 7,5 pipsa przy założeniu pipsa 0,0001, mimo że nowa świeca nie ustanowiła zewnętrznego ekstremum. Płaska linia nie wymaga więc wybicia, aby ruszyć.
Dlaczego 52 świece nie wystarczą do pełnej chmury
Ile historii potrzeba, żeby widzieć kompletną chmurę pod ostatnią ceną? W naszej konwencji 9/26/52 z przesunięciem dokładnie 26 świec nie wystarczy odpowiedzieć „52”. Ponumerujmy hipotetyczną historię od 0, wymagając pełnych okien i nie dopisując wcześniejszych danych.
| Co obliczamy lub oglądamy | Pierwszy indeks | Liczba zapisanych świec |
|---|---|---|
| Bieżący Tenkan | 8 | 9 |
| Bieżący Kijun i Senkou A | 25 | 26 |
| Bieżący Senkou B | 51 | 52 |
| Senkou A narysowane pod ceną | 51 | 52 |
| Obie krawędzie chmury pod ceną | 77 | 78 |
Pierwsze B powstaje dla indeksu 51 i zostaje narysowane przy 51 + 26 = 77. Przy indeksie 51 możesz już obliczyć nowe B dla przyszłego miejsca rysowania, ale chmura pod tym indeksem wymaga B obliczonego dla 25. Jego okno 52 świec wychodziłoby przed początek zapisanej historii.
To rachunek dostępności danych, nie czas potrzebny do osiągnięcia jakości sygnału. Jeśli platforma oblicza wartości z krótszych okien, przestają one odpowiadać przyjętej tutaj definicji pełnych okien. Porównując eksport z wykresem, rozróżniaj brak liczby od prawdziwego zera. Inne faktyczne przesunięcie zmieni ostatnie dwa wiersze; dlatego najpierw sprawdź konwencję indeksów.
Jak sprawdzić ustawienia bez zgadywania
Zapisz instrument, interwał, źródło cen, trzy długości okien i faktyczne przesunięcie. W oknie danych porównaj jedną zamkniętą świecę z ręcznym rachunkiem. Następnie sprawdź, gdzie platforma pokazuje wyliczone Senkou i Chikou. Przy porównywaniu różnych implementacji zweryfikuj ich konwencję liczenia przesunięcia; sama etykieta parametru nie zastępuje sprawdzenia indeksów.
Nie mieszaj ostatecznych wartości zamkniętych świec z wartościami na świecy, która jeszcze trwa. Jej High, Low i Close mogą się zmieniać, więc odpowiednie obliczenia również. Zapewnij też dostatecznie długą historię: bieżące B potrzebuje 52 świec, a chmura pod bieżącą ceną pochodzi z wcześniejszego okna. Brak danych nie oznacza zerowej wartości wskaźnika.
Pięć linii przetwarza wspólny materiał cenowy. Ich zgodnego układu nie należy liczyć jako pięciu niezależnych dowodów skuteczności transakcji. Rachunek wskaźnika wyjaśnia jego wygląd; nie dowodzi rentowności reguły wejścia po kosztach. Następny krok to odczytywanie chmury względem ceny i Chikou, z zachowaniem opisanej osi czasu.
Sprawdź, czy rozumiesz
Jedno krótkie ćwiczenie
W przykładzie dla t = 100 zmień wyłącznie najwyższe High z 26 świec na 1,1200. Minimum 1,1000, Tenkan 1,1080 i Close 1,1100 pozostają bez zmian. Ile wyniosą Kijun i Senkou A, gdzie zostaną narysowane oraz czy zmieni się Chikou?
Sprawdź odpowiedź
Kijun = (1,1200 + 1,1000) / 2 = 1,1100 i jest rysowany przy 100. Senkou A = (1,1080 + 1,1100) / 2 = 1,1090 i trafia na 126. Chikou nadal pokazuje 1,1100 przy 74, ponieważ cena zamknięcia nie zmieniła się.