Caixin PMI Chiny — prywatny wskaźnik a dolar australijski

Jest wczesny poranek w Europie, większość traderów jeszcze śpi, a na rynku w Sydney i Tokio właśnie pojawia się jedna liczba z Chin. To wskaźnik Caixin PMI — prywatna ankieta wśród menedżerów zakupów w chińskich firmach. Gdy odczyt rozmija się z prognozą, najpierw drgają dolar australijski i nowozelandzki, a nie amerykański. W tym artykule wyjaśniam, czym Caixin różni się od oficjalnego indeksu chińskiego rządu i dlaczego dla europejskiego inwestora to dane warte wczesnej pobudki.

Czym właściwie jest Caixin PMI

Caixin PMI to comiesięczna ankieta nastrojów wśród menedżerów do spraw zaopatrzenia w chińskich przedsiębiorstwach. Skrót PMI pochodzi od angielskiego Purchasing Managers' Index, czyli indeksu menedżerów zakupów. Badanie opracowuje agencja S&P Global, a jego sponsorem i patronem medialnym jest Caixin Media — stąd nazwa, pod którą wskaźnik funkcjonuje na rynku. Co miesiąc ankieterzy pytają kierowników zakupów o jedno: czy w ich firmie jest lepiej, tak samo, czy gorzej niż miesiąc wcześniej.

Wskaźnik ma kilka odsłon. Osobno publikowany jest odczyt dla przemysłu (manufacturing), osobno dla usług (services), a na ich podstawie powstaje indeks złożony (composite), obejmujący całą gospodarkę. Najbaczniej śledzony bywa odczyt przemysłowy, bo to przemysł najmocniej ciągnie chiński popyt na surowce. Tak jak inne wskaźniki PMI, Caixin jest indeksem dyfuzyjnym — nie mierzy wartości produkcji w juanach, lecz odsetek firm zgłaszających poprawę. Dzięki temu reaguje szybciej niż twarde dane liczone w pieniądzu z opóźnieniem.

Linia 50 — granica ekspansji i kontrakcji

Cała konstrukcja wskaźnika kręci się wokół jednej liczby: pięćdziesiątki. To punkt równowagi, w którym tyle samo firm zgłasza poprawę, co pogorszenie. Odczyt powyżej 50 oznacza, że sektor się rozwija; odczyt poniżej 50 — że się kurczy. Im dalej od granicy, tym szybsze tempo zmiany: 53 punkty to solidna ekspansja, a 47 punktów to wyraźny spadek aktywności.

Warto pamiętać o jednej subtelności. Liczy się nie tylko poziom bezwzględny, ale i kierunek. Spadek z 52 do 50,5 punktu to wciąż ekspansja, ale wyraźnie hamująca — i rynek potrafi zareagować na samo to wyhamowanie, nawet jeśli liczba nadal jest powyżej pięćdziesiątki. Druga rzecz to porównanie z prognozą: jeśli analitycy spodziewali się 49, a wyszło 50, to dla rynku jest to pozytywna niespodzianka, mimo że odczyt ledwie przekracza granicę. Sam mechanizm reakcji na różnicę między prognozą a wartością rzeczywistą jest wspólny dla wszystkich publikacji makro i opisuję go szerzej w tekście o podstawach analizy fundamentalnej.

Caixin a oficjalny indeks NBS — dlaczego dwa wskaźniki

W Chinach co miesiąc ukazują się dwa różne odczyty PMI i łatwo je pomylić. Pierwszy to indeks oficjalny, publikowany przez Krajowe Biuro Statystyczne (National Bureau of Statistics, w skrócie NBS) — czyli przez instytucję rządową. Drugi to właśnie Caixin, badanie prywatne. Różnią się nie tylko wydawcą, lecz przede wszystkim próbą firm.

Oficjalny indeks NBS w większym stopniu obejmuje duże przedsiębiorstwa państwowe — wielkie zakłady, często mocno powiązane z polityką gospodarczą Pekinu. Próba Caixin przechyla się natomiast w stronę firm mniejszych, prywatnych i bardziej nastawionych na eksport. To dlatego oba wskaźniki potrafią się rozjechać: bywa, że indeks rządowy pokazuje delikatną ekspansję, a Caixin w tym samym miesiącu — kurczenie się aktywności. Żaden z nich nie jest „prawdziwszy" — patrzą po prostu na różne wycinki gospodarki. Czytane razem dają pełniejszy obraz: oficjalny pokazuje kondycję wielkiego, państwowego trzonu, a Caixin — puls prywatnego, eksportowego marginesu, który często szybciej wyczuwa zmianę cyklu.

„Inwestorzy nieustannie szukają waluty oferującej najwyższą stopę zwrotu — kapitał płynie ku rynkom o wyższym oprocentowaniu, a właśnie te przepływy napędzają długoterminowe trendy walutowe." — Kathy Lien, Day Trading and Swing Trading the Currency Market, Wiley, 2016.

Dlaczego Caixin rusza dolarem australijskim, a nie amerykańskim

To najważniejsza rzecz, jaką europejski inwestor powinien zrozumieć o tej publikacji. Chiny są największym importerem surowców na świecie i największym uczestnikiem handlu towarami. Kiedy chińska gospodarka przyspiesza, rośnie popyt na rudę żelaza, węgiel, miedź i gaz — a to są dokładnie te towary, na których opiera się eksport Australii i, w mniejszym stopniu, Nowej Zelandii. Sam związek między cenami surowców a walutami surowcowymi rozkładam na czynniki w module o surowcach i walutach surowcowych w kursie forex MyBank.pl.

Dlatego niespodzianka w Caixin uderza najpierw w waluty powiązane z Chinami i z surowcami: dolara australijskiego i nowozelandzkiego oraz w same ceny surowców. Mocniejszy od prognoz odczyt zwykle podbija te waluty, bo zapowiada większy popyt na chiński import; słabszy je osłabia. Na dolara amerykańskiego Caixin działa znacznie słabiej i raczej pośrednio — przez ogólny nastrój wobec ryzyka, a nie bezpośrednio przez kanał handlowy. To dobra ilustracja tego, że na rynku walutowym waluty reagują na dane swoich głównych partnerów handlowych, a nie tylko na własne odczyty. Szerzej o łańcuchu „dane makro to reakcja kursu" piszę przy okazji wskaźnika ISM dla amerykańskiego przemysłu, który dla dolara pełni podobną rolę jak Caixin dla dolara australijskiego.

Wczesna godzina i cienka sesja azjatycka

Caixin publikowany jest wcześnie rano czasu europejskiego, mniej więcej między 2:45 a 3:45 czasu środkowoeuropejskiego, w zależności od raportu — to poranek w Pekinie, gdy w Europie jest jeszcze noc. Dla tradera ze Starego Kontynentu odczyt wpada więc w trakcie sesji azjatyckiej, czyli najcieńszej części doby na rynku walutowym.

Cienka płynność ma realne konsekwencje. W tym oknie spread potrafi się rozszerzyć, a poślizg cenowy rośnie, bo po drugiej stronie jest mniej uczestników gotowych przyjąć zlecenie. Pierwsza reakcja na zaskakujący odczyt bywa gwałtowna i chaotyczna, a kierunek niekoniecznie utrzymuje się po otwarciu sesji londyńskiej. Dlatego sam fakt, że dane są ważne, nie znaczy, że trzeba je handlować w pierwszej minucie. Jak w ogóle planować obserwację takich publikacji i ustawiać strefę czasową, opisuję krok po kroku w tekście o korzystaniu z kalendarza ekonomicznego.

Co zrobić, gdy zamkniesz tę stronę

1. Dodaj Caixin do kalendarza ekonomicznego. Wejdź na kalendarz u swojego brokera lub na portalu makro, ustaw strefę czasową na czas środkowoeuropejski i zaznacz comiesięczne odczyty Caixin dla przemysłu i usług jako wydarzenia o wysokim wpływie. Dzięki temu wczesnoporanny skok zmienności na dolarze australijskim cię nie zaskoczy.
2. Zestaw Caixin z odczytem oficjalnym. Przy najbliższej publikacji zapisz obok siebie indeks Caixin i indeks rządowy NBS za ten sam miesiąc. Sprawdź, czy oba są po tej samej stronie pięćdziesiątki, czy się rozjeżdżają — rozbieżność jest sygnałem, że prywatny, eksportowy margines gospodarki czuje co innego niż państwowy trzon.
3. Porównuj odczyt z prognozą, nie z pięćdziesiątką. Zanim ocenisz, czy wynik jest dobry, sprawdź, czego spodziewał się rynek. Reakcja kursu zależy od różnicy między odczytem a konsensusem prognoz, a nie od samej wartości bezwzględnej. Zanotuj prognozę zawczasu i zestaw ją z publikacją w momencie odczytu.
4. Obserwuj parę z dolarem australijskim, nie z amerykańskim. Skoro Caixin uderza najpierw w waluty surowcowe, to na nich ucz się czytać reakcję rynku na ten wskaźnik. Po publikacji odczekaj, aż pierwsza chaotyczna fala na cienkiej sesji azjatyckiej ochłonie, i dopiero wtedy oceniaj, czy kurs ustalił kierunek zgodny z zaskoczeniem.