Schiff Pitchfork — przesunięte widełki Andrewsa w trendzie

Wyobraź sobie, że nakładasz na rozpędzony trend wzrostowy klasyczne widełki Andrewsa, a one ku twojemu zaskoczeniu odjeżdżają od ceny — linia środkowa jest tak stroma, że kanał wisi gdzieś nad świecami i zupełnie nie pasuje do tego, co robi rynek. To częsty problem przy mocnych ruchach i właśnie na niego odpowiada Schiff Pitchfork. Jerome Schiff przesunął punkt, z którego wychodzi linia środkowa, i kanał nagle zaczął się trzymać trzonu trendu. Brzmi jak drobiazg, ale potrafi zmienić cały rysunek.

Czym jest Schiff Pitchfork

Schiff Pitchfork to modyfikacja widełek Andrewsa, czyli narzędzia, które z trzech punktów zwrotnych buduje linię środkową i dwie równoległe do niej krawędzie kanału. W oryginale Alana Andrewsa linia środkowa wychodzi dokładnie z pierwszego punktu, oznaczanego zwykle jako P0, i biegnie przez środek odcinka łączącego dwa kolejne punkty, P1 oraz P2. Cena ma tendencję do powracania do tej linii i oscylowania wokół niej, dlatego widełki bywają pomocne w handlu zgodnym z trendem.

Jerome Schiff zauważył, że przy silnych ruchach taki układ bywa zbyt stromy. Jego pomysł sprowadzał się do jednej zmiany: początek linii środkowej przeniósł z punktu P0 na środek odcinka między P0 a P1. Cała reszta konstrukcji zostaje taka sama. Efekt jest jednak odczuwalny, bo linia środkowa pochyla się łagodniej i kanał lepiej kładzie się na całym ruchu, zamiast być rozciągany przez jeden wyjątkowo głęboki szczyt czy dołek.

Standard i Modified Schiff — gdzie leży różnica

Schiff występuje w dwóch odmianach, które różnią się tym, w ilu osiach przesuwamy punkt startowy. W wersji Standard Schiff początek linii środkowej wędruje wyłącznie w poziomie, czyli w czasie, a jego poziom cenowy pozostaje taki jak w punkcie P0. W wersji Modified Schiff przesuwamy go naraz w poziomie i w pionie, więc start ląduje dokładnie na środku odcinka łączącego P0 z P1 — i w czasie, i w cenie. To właśnie pełne, dwuosiowe przesunięcie ludzie mają zwykle na myśli, mówiąc po prostu „Schiff".

W praktyce Modified daje łagodniejsze, lepiej wyśrodkowane nachylenie i bywa wygodniejszy przy rozpędzonych ruchach, natomiast Standard trzyma się bliżej oryginału Andrewsa i wielu osobom wystarcza. Nie ma sensu szukać tu jednej wersji idealnej — najrozsądniej nałożyć obie na ten sam wykres i sprawdzić, która linia środkowa uczciwiej oddaje miejsca, w których cena już wcześniej zawracała.

Kiedy Schiff, a kiedy klasyczne widełki Andrewsa

„Rynki poruszają się w trendach. Celem rysowania linii trendu i kanałów jest rozpoznanie tych trendów we wczesnej fazie i podążanie za nimi, dopóki istnieją dowody, że się odwróciły." — John J. Murphy, Technical Analysis of the Financial Markets, New York Institute of Finance, 1999.

Z myśli Murphy'ego płynie prosty wniosek: i widełki Andrewsa, i ich wersja Schiffa to po prostu różne sposoby narysowania tego samego kanału trendowego. Wybór między nimi nie jest kwestią mody, lecz dopasowania narzędzia do charakteru ruchu. Klasyczne widełki Andrewsa najlepiej sprawdzają się w spokojniejszym, kanałowym trendzie, w którym cena równo faluje wokół linii środkowej. Schiff zaczyna mieć przewagę dopiero wtedy, gdy rynek ucieka jednym kierunkiem, a pierwszy punkt zwrotny jest na tyle głęboki, że klasyczna linia środkowa robi się nienaturalnie stroma.

Dobrze jest mieć z tyłu głowy pytanie o siłę trendu, zanim w ogóle wybierzesz wersję. Jeśli ruch jest wyraźny i jednostronny, zacznij od Schiffa. Jeśli cena raczej szeroko oscyluje, sięgnij po klasyczne widełki. Więcej o samym rozpoznawaniu i handlu trendem opisałem w tekście o systemach podążania za trendem, a punktem wyjścia dla całej tej rodziny narzędzi pozostają widełki Andrewsa.

Jak narysować i handlować Schiff Pitchfork

Rysowanie zaczyna się od wskazania trzech punktów zwrotnych, tak samo jak w oryginale. Najpierw wybierasz P0, czyli początek całego ruchu, potem P1 jako pierwszy wyraźny szczyt albo dołek po nim, a na końcu P2 jako kolejny punkt zwrotny w przeciwną stronę. W każdym popularnym programie do wykresów wystarczy z palety narzędzi wybrać wariant Schiff lub Modified Schiff, a linia środkowa i krawędzie kanału narysują się same z już przesuniętym początkiem.

Sam handel wygląda potem podobnie jak przy klasycznych widełkach. W trendzie wzrostowym dolna krawędź kanału działa jak strefa popytu, w której szukasz pozycji długiej, a powrót do linii środkowej bywa miejscem kontynuacji ruchu. Nie wchodzisz jednak na pierwszy dotyk linii w ciemno — czekasz na reakcję ceny, na przykład świecę zaangażowania w stronę trendu, i dopiero wtedy planujesz wejście. Stop loss stawiasz po drugiej stronie strefy, której bronisz, a cel wyznaczasz na przeciwnej krawędzi kanału albo na najbliższej widocznej płynności. Cała logika opiera się na zwykłej zamianie ról wsparcia i oporu, którą warto rozumieć osobno — pomaga w tym tekst o tym, jak rysować wsparcie i opór.

Żeby to nie zostało w teorii, prześledźmy układ czysto hipotetyczny, ilustracyjny. Para EUR/USD rusza w górę z okolic 1,0750, zostawia pierwszy wyraźny szczyt przy 1,0900, a następnie cofnięcie do dołka przy 1,0820 — to kolejno P0, P1 oraz P2. Po wybraniu wariantu Modified Schiff początek linii środkowej ląduje na środku odcinka między 1,0750 a 1,0900, więc linia jest wyraźnie mniej stroma niż w klasycznych widełkach. Gdy cena w kolejnych dniach wraca do dolnej krawędzi kanału i zostawia tam świecę odbicia, masz kandydata na wejście długie. Stop loss schodzi kilka pipsów pod tę krawędź, a cel celuje w linię środkową lub górną krawędź kanału. Relacja możliwego zysku do ryzyka wypada wtedy zwykle korzystnie, choć to wciąż prawdopodobieństwo, a nie obietnica.

Uczciwe zastrzeżenie — to interpretacja, nie pewnik

Tu zaczyna się część, którą wiele poradników pomija. Schiff Pitchfork jest narzędziem z gruntu interpretacyjnym i subiektywnym. Cały rysunek zależy od tego, które trzy punkty wybierzesz jako P0, P1 oraz P2, a dwóch traderów patrzących na ten sam wykres często zaznaczy je trochę inaczej i dostanie inne kanały. To nie jest obiektywny wskaźnik z jedną wartością, tylko sposób opowiadania o tym, dokąd zmierza cena. Nie istnieje żadne wiarygodne badanie pokazujące, że wersja Schiffa ma wyższą skuteczność niż klasyczne widełki Andrewsa.

Dlatego najrozsądniej traktować te widełki jak ramę porządkującą myślenie o trendzie, a nie jak samodzielny sygnał kupna czy sprzedaży. Potwierdzaj wejścia zwykłą reakcją ceny, dodawaj kontekst wyższego interwału i nigdy nie rezygnuj z zarządzania ryzykiem. Forex i kontrakty CFD to instrumenty wysokiego ryzyka — według danych ESMA z 2018 roku od 74 do 89 procent rachunków detalicznych traci pieniądze. Żadna sprytniej narysowana linia tego nie zmieni. Po szersze, kursowe ujęcie linii trendu, wsparcia i oporu możesz sięgnąć do działu o trendzie, wsparciu i oporze w przewodniku MyBank.pl.

Co zrobić jutro

1. Otwórz wykres jednej pary, którą dobrze znasz, znajdź wyraźny, jednostronny trend i nałóż na te same trzy punkty zwrotne najpierw klasyczne widełki Andrewsa, a potem wariant Schiff, żeby na własne oczy zobaczyć, jak bardzo różni się nachylenie linii środkowej.
2. Przełącz widełki między wersją Standard a Modified Schiff i sprawdź, która linia środkowa lepiej pokrywa się z miejscami, w których cena już wcześniej zawracała — to praktyczny sposób na wybranie wariantu pasującego do danego ruchu.
3. Cofnij się na wykresie i prześledź kilka odbić od dolnej oraz górnej krawędzi kanału, zwracając uwagę, czy poprzedziła je czytelna reakcja ceny, zamiast zakładać, że każdy dotyk linii jest automatycznym sygnałem wejścia.
4. Zapisz w dzienniku transakcyjnym własną zasadę wyboru punktów P0, P1 i P2 oraz limit ryzyka na pojedynczą transakcję, najlepiej nie więcej niż jeden procent salda, i przećwicz cały układ na rachunku demonstracyjnym, zanim zaryzykujesz realny kapitał.