Kalendarz ekonomiczny — jak go używać krok po kroku

Pewien wtorek, wpół do drugiej po południu. Marek kupił euro za dolary rano, na czystym sygnale technicznym, i poszedł na obiad. O 14:30 amerykański urząd statystyczny opublikował inflację wyższą od prognoz. W ciągu trzech minut kurs spadł o czterdzieści punktów, jego stop loss został aktywowany, a Marek wrócił do przegranej pozycji bez pojęcia, co się stało. Tę publikację widać było w kalendarzu ekonomicznym dzień wcześniej. Pokażę krok po kroku, jak go czytać, żeby nie wchodzić na rynek na ślepo.

Czym właściwie jest kalendarz ekonomiczny

Kalendarz ekonomiczny to lista zaplanowanych publikacji makroekonomicznych — odczytów inflacji, danych z rynku pracy, decyzji banków centralnych, wskaźników aktywności gospodarczej. Każdy wiersz ma trzy elementy, które musisz umieć odczytać: datę i godzinę publikacji, ocenę siły wpływu na rynek oraz trzy liczby — poprzedni odczyt, prognozę i wartość rzeczywistą.

Najczęściej używane przez inwestorów detalicznych narzędzia to kalendarz ForexFactory i kalendarz Investing.com. Oba są darmowe. ForexFactory jest czytelniejszy i ma prosty system kolorów oznaczających siłę wpływu; Investing.com pokrywa więcej krajów, ale zawiera też więcej szumu. Dla początku w zupełności wystarczy jeden z nich. Jeżeli chcesz zobaczyć kompletną listę odczytów, które realnie ruszają kursami, mam osobny tekst o dwunastu najważniejszych publikacjach makroekonomicznych.

Ustaw strefę czasową, zanim zrobisz cokolwiek innego

To pierwsza i najczęściej pomijana czynność. Większość kalendarzy domyślnie pokazuje godziny w strefie wydawcy — zwykle amerykańskiej. Jeżeli jej nie zmienisz, zobaczysz „8:30" przy odczycie, który u nas wypada o 14:30, i przegapisz go o sześć godzin.

Wejdź w ustawienia kalendarza i wybierz swoją strefę — dla Polski jest to czas środkowoeuropejski (CET). Zrób to raz, a ustawienie zostanie zapamiętane. Pamiętaj o jednej pułapce: Stany Zjednoczone i Europa zmieniają czas letni w różnych terminach, więc dwa razy w roku przez około dwa tygodnie amerykańskie publikacje przesuwają się o godzinę względem naszego zegara. Jeżeli kluczowy odczyt nagle „wypadł" o 13:30 zamiast 14:30, to zwykle właśnie ta różnica.

Odczytaj siłę wpływu i odfiltruj szum

Każda publikacja ma przypisaną ocenę siły wpływu — najczęściej trzystopniową, oznaczoną kolorem lub liczbą znaczków: wysoka, średnia, niska. To szacunek, jak mocno dana dana potrafi poruszyć rynek, oparty na średnich z przeszłości. Odczyt o wysokiej sile potrafi przesunąć kurs o kilkadziesiąt punktów w kilka minut; odczyt o niskiej sile zwykle przechodzi bez echa.

Następnie filtruj według walut, którymi faktycznie handlujesz. Jeżeli grasz głównie na EUR/USD i GBP/USD, ustaw filtr na dolara, euro i funta, a resztę wyłącz. Po nałożeniu dwóch filtrów — siła wysoka i twoje waluty — z dwustu pozycji dziennie zostaje zwykle od pięciu do piętnastu. To już jest mapa, którą da się ogarnąć wzrokiem przez minutę.

Trzy liczby: poprzedni odczyt, prognoza i wartość rzeczywista

Sednem każdej pozycji w kalendarzu są trzy liczby. To one decydują o reakcji rynku.

Najważniejsza zasada całego artykułu: rynek reaguje na różnicę między wartością rzeczywistą a prognozą, a nie na samą liczbę. Konsensus to oczekiwanie, które jest już wycenione w kursie przed publikacją. Liczy się zaskoczenie.

• Wartość rzeczywista 0,3% przy prognozie 0,2% — wyżej niż oczekiwano, dolar zwykle się umacnia, bo rynek wycenia bardziej restrykcyjną politykę Fedu.
• Wartość rzeczywista 0,1% przy prognozie 0,2% — niżej niż oczekiwano, dolar zwykle słabnie.
• Wartość rzeczywista zgodna z prognozą — ruch minimalny, rynek dostał to, czego się spodziewał.

Dlatego inwestor, który patrzy tylko na wartość rzeczywistą i mówi „inflacja 0,3%, to dużo!", myli się — to mogło być mniej, niż prognozowano, i dolar mimo wszystko osłabł. Mechanizm zaskoczenia opisuję szczegółowo na przykładzie odczytu inflacji CPI.

„Nie chodzi o to, czy dane są dobre, czy złe — chodzi o to, czy są lepsze, czy gorsze od oczekiwań." — Kathy Lien, Day Trading and Swing Trading the Currency Market, Wiley, 2016.

Które publikacje naprawdę ruszają rynkiem

Spośród setek danych miesięcznie kursami walut realnie trzęsie garstka. Po stronie amerykańskiej to przede wszystkim decyzja Rezerwy Federalnej w sprawie stóp procentowych (FOMC), raport z rynku pracy Non-Farm Payrolls publikowany w pierwszy piątek miesiąca o 14:30, odczyt inflacji CPI w połowie miesiąca, dane o produkcie krajowym brutto oraz wskaźniki koniunktury ISM i PMI.

Decyzje banków centralnych są w tej grupie najważniejsze, bo to one wyznaczają stopy procentowe — fundament wyceny każdej waluty. Mechanizm, przez który posiedzenie Fedu przekłada się na kurs, rozkładam na czynniki w tekście o wpływie decyzji Fedu na rynek forex. Warto też pamiętać, że wystąpienia szefów banków centralnych bywają umieszczone w osobnej zakładce, a potrafią poruszyć rynek mocniej niż niejeden zaplanowany odczyt. Pełny harmonogram publikacji i sesji znajdziesz w sekcji o kalendarzu makroekonomicznym w kursie forex MyBank.pl.

Twój pierwszy krok z kalendarzem

Nie musisz nic kupować ani się rejestrować. Otwórz kalendarz i przejdź przez te cztery czynności po kolei.

1. Ustaw strefę czasową na czas środkowoeuropejski. Wejdź w ustawienia kalendarza ForexFactory albo Investing.com i wybierz strefę dla Polski. To jednorazowa czynność, która sprawi, że wszystkie godziny będą się zgadzać z twoim zegarem, a kluczowe odczyty przestaną cię zaskakiwać o sześć godzin za wcześnie.
2. Nałóż dwa filtry: wysoka siła wpływu i twoje waluty. Zaznacz tylko publikacje o najwyższym wpływie i tylko waluty, którymi handlujesz. Z dwustu pozycji dziennie zostanie ci kilkanaście — to jest twoja realna mapa tygodnia, a nie ściana czerwonych wierszy.
3. Wypisz odczyty o wysokim wpływie na najbliższy tydzień. Przejrzyj kolejne dni i zanotuj daty oraz godziny najważniejszych publikacji. Ustaw przy każdej alarm na trzydzieści minut przed czasem w platformie lub w telefonie, żeby żadna cię nie zaskoczyła w trakcie handlu.
4. Nie składaj zleceń rynkowych w minutach wokół publikacji o wysokim wpływie. Tuż przed odczytem i zaraz po nim spread się rozszerza, a poślizg cenowy rośnie — tracisz kontrolę nad ryzykiem. Poczekaj, aż kurs ochłonie po kilkunastu minutach, dopiero wtedy rozważ wejście zgodne z kierunkiem reakcji.